ഹദീസ് നിഷേധിയോടുള്ള ചോദ്യം: ഖുർആനിൽ നിന്ന് 9:36-ൽ പറഞ്ഞ നാല് വിശുദ്ധ മാസങ്ങൾ ഏതൊക്കെയെന്ന് തെളിവ് കാണിക്കാമൊ ?

ഹദീസ് നിഷേധിയോടുള്ള ചോദ്യം:

ഖുർആനിൽ നിന്ന് 9:36-ൽ പറഞ്ഞ നാല് വിശുദ്ധ മാസങ്ങൾ ഏതൊക്കെയെന്ന് തെളിവ് കാണിക്കാമൊ ?

ഒരു ഹദീസ് നിഷേധിയുമായുള്ള പ്രബോധനത്തിൽ ഞാൻ അദ്ദേഹത്തോട് ചോദിച്ചു :

- ഖുർആൻ 9:36-ൽ പറഞ്ഞ നാല് വിശുദ്ധ മാസങ്ങൾ ഏതൊക്കെയാണ്? ഖുർആനിൽ നിന്ന് തെളിവ് കാണിക്കാമൊ ?

ഹദീസ് നിഷേധി :

അല്ലാഹു ദീൻ പൂർണ്ണമാക്കിയെന്ന് പ്രഖ്യാപിക്കുമ്പോൾ (5:3), ആ പൂർണ്ണതയുടെ ഉറവിടം എന്താണെന്ന ചോദ്യം സ്വാഭാവികമാണ്. ദീൻ ഖുർആനിലൂടെ പൂർണ്ണമായതാണോ, അതോ പിന്നീട് മനുഷ്യർ സമാഹരിക്കുകയും വർഗ്ഗീകരിക്കുകയും ചെയ്ത ഹദീസ് ഗ്രന്ഥങ്ങളും അതിന്റെ അനിവാര്യ ഘടകമാണോ? 

15:9-ൽ ഖുർആൻ മാത്രമാണ് സംരക്ഷിക്കുമെന്ന് പറഞ്ഞത്.

അല്ലാഹു പറഞ്ഞു :

"നിനക്ക് അറിവില്ലാത്ത കാര്യത്തെ പിന്തുടരരുത്. തീർച്ചയായും കേൾവിയും കാഴ്ചയും ഹൃദയവും—ഇവയെല്ലാം സംബന്ധിച്ച് മനുഷ്യൻ ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെടുന്നതാണ്." 

(സൂറത്ത് അൽ-ഇസ്റാഅ് 17:36).

സൂറത്ത് അൽ-ഇസ്റാഅ് 17:36- സൂചിപ്പിക്കുന്നത്  അറിവില്ലാത്ത കാര്യത്തെ ദീനിന്റെ നിർബന്ധ പ്രമാണമാക്കരുത് എന്നതിലേക്കും കൂടിയാണ്.

നാല് വിശുദ്ധ മാസങ്ങളുടെ പേരുകൾ ഖുർആൻ പറയുന്നില്ല; അത് ചരിത്രപരമായ കലണ്ടർ വിവരമാണ്, പുതിയ മത നിയമമല്ല.

ഇസ്ലാമിക ആചാരങ്ങളിലെ പല മേഖലകളിലും പിന്നീട് വ്യതിയാനങ്ങൾ കടന്നുവന്നതുപോലെ, നാല് വിശുദ്ധ മാസങ്ങൾ ഏതൊക്കെയാണ് എന്ന വിഷയത്തിലും മുസ്ലിം സമൂഹത്തിൽ തെറ്റായ ധാരണകൾ രൂപപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.

സാധാരണയായി പ്രചരിപ്പിക്കപ്പെടുന്നത്, വിശുദ്ധ മാസങ്ങൾ റജബ് (7-ാം മാസം), ദുൽഖഅ്ദ (11-ാം മാസം), ദുൽഹിജ്ജ (12-ാം മാസം), മുഹറം (1-ാം മാസം) എന്നിവയാണെന്നാണ്. ഈ കണക്കുപ്രകാരം ഹജ്ജിനായി തുടർച്ചയായി മൂന്ന് മാസങ്ങൾ (11, 12, 1) ലഭിക്കുകയും, റജബ് ഒറ്റപ്പെട്ട ഒരു മാസമായി നിൽക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

ഈ വർഗ്ഗീകരണം ഖുർആനുമായി രണ്ട് വിധത്തിൽ പൊരുത്തപ്പെടുന്നില്ല.

ഖുർആൻ അടിസ്ഥാനത്തിൽ നാല് വിശുദ്ധ മാസങ്ങൾ ദുൽഹിജ്ജ (12), മുഹറം (1), സഫർ (2), റബീഉൽ അവ്വൽ (3) എന്നിവയാണ്.

ഖുർആൻ നാല് വിശുദ്ധ മാസങ്ങളും തുടർച്ചയായ മാസങ്ങളാണെന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

ഹജ്ജിനായി നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ട നാല് വിശുദ്ധ മാസങ്ങൾ പരസ്പരം തുടർച്ചയായവയാണ്. അവയാണ്:

ദുൽഹിജ്ജ (12)

മുഹറം (1)

സഫർ (2)

റബീഉൽ അവ്വൽ (3)

ഇവ തുടർച്ചയായ മാസങ്ങളാണെന്നതിന് 9:5-ൽ തെളിവ് കാണാം:

"വിശുദ്ധ മാസങ്ങൾ കഴിഞ്ഞുപോയാൽ (ഇൻസലഖ)... ബഹുദൈവാരാധകരെ നിങ്ങൾ എവിടെ കണ്ടാലും നേരിടുക." (9:5)

ഈ ആയത്തിൽ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്ന പ്രധാനപ്പെട്ട പദമാണ് "ഇൻസലഖ" (انسلخ).

ഈ പദത്തിന്റെ മൂലാർഥം "തോൽ ഉരിയുക" എന്നതാണ്. ഉദാഹരണത്തിന് ഒരു പാമ്പിന്റെ തോൽ ഉരിയുമ്പോൾ അത് ഒരൊറ്റ ഘട്ടത്തിൽ അല്ല, മറിച്ച് ഒരു അറ്റത്ത് നിന്ന് മറ്റേ അറ്റത്തേക്ക് ക്രമാനുഗതമായും തുടർച്ചയായും നീങ്ങുന്ന പ്രക്രിയയാണ്.

അല്ലാഹുവിന് "വിശുദ്ധ മാസങ്ങൾ കഴിഞ്ഞാൽ" എന്ന് ലളിതമായി പറയാമായിരുന്നു. എന്നാൽ അതിനുപകരം "ഇൻസലഖ" എന്ന പ്രത്യേക പദം ഉപയോഗിച്ചതിലൂടെ, ആ മാസങ്ങൾ പരസ്പരം തുടർച്ചയായി അവസാനിക്കുന്ന കാലഘട്ടമാണെന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

ഈ അർത്ഥത്തിന് കൂടുതൽ സ്ഥിരീകരണം 36:37-ലും കാണാം. അവിടെയും ഇതേ മൂലധാതുവായ "സലഖ" ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നു. അവിടെയും അതിന്റെ അർത്ഥം ക്രമാനുഗതമായും തുടർച്ചയായും വേർപെടൽ എന്നതാണ്.

അതുകൊണ്ട്, ഖുർആനിലെ ഭാഷാപരമായ സൂചനകൾ പ്രകാരം നാല് വിശുദ്ധ മാസങ്ങൾ ഒറ്റപ്പെട്ട മാസങ്ങളുടെ കൂട്ടമല്ല; മറിച്ച് തുടർച്ചയായി വരുന്ന നാല് മാസങ്ങളാണ്: ദുൽഹിജ്ജ, മുഹറം, സഫർ, റബീഉൽ അവ്വൽ.

താങ്കൾ പറയുന്നതിൽ ഒരു കാര്യം ഞാൻ അംഗീകരിക്കുന്നു. 9:36 നാല് വിശുദ്ധ മാസങ്ങളുണ്ടെന്ന് പറയുന്നു; പക്ഷേ അവയുടെ പേരുകൾ പറയുന്നില്ല.

അതുകൊണ്ടുതന്നെയാണ് ഞാൻ പറയുന്നത്: 9:5-ലെ ഭാഷാപരമായ സൂചനകളുടെയും മറ്റ് ഖുർആൻ ആയത്തുകളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ നാല് വിശുദ്ധ മാസങ്ങൾ തുടർച്ചയായ കാലഘട്ടമാണെന്ന വായനയാണ് എനിക്ക് കൂടുതൽ യോജിപ്പുള്ളതെന്ന്. 

റജബ്, ദുൽഖഅദ, ദുൽഹിജ്ജ, മുഹറം എന്നിവയാണ് നാല് വിശുദ്ധ മാസങ്ങൾ എന്ന് ഖുർആനിൽ എവിടെയാണ് പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്?

ഖുർആൻ പേരുകൾ പറയുന്നില്ലെങ്കിൽ, ആ പട്ടികയും ഖുർആന്റെ നേരിട്ടുള്ള പ്രസ്താവനയല്ല; ഹദീസ്-പാരമ്പര്യത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഒരു ശർഈ വ്യാഖ്യാനമാണ്.

അതിനാൽ ഒരേ മാനദണ്ഡം രണ്ടുപേർക്കും ബാധകമാകണം. ഞാൻ ഖുർആനിലെ സൂചനകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഒരു വായന അവതരിപ്പിക്കുന്നു; താങ്കൾ ഹദീസ്-പാരമ്പര്യത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഒരു വായന അവതരിപ്പിക്കുന്നു. അതിനാൽ എന്റെ മാത്രം "അനുമാനം" എന്നും നിങ്ങളുടെത് "ശർഈ വിധി" എന്നും വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത് ന്യായമായ സമീപനമല്ല.

താങ്കളുടെ നിലപാട് ഖുർആന്റെ നേരിട്ടുള്ള പ്രസ്താവനയല്ല; ഹദീസ് അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള വ്യാഖ്യാനമാണ്.

അതേസമയം, ഞാൻ അവതരിപ്പിച്ചത് ഖുർആനിലെ ഭാഷാപരമായ സൂചനകളെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഒരു വായനയാണ്. അത് അന്തിമസത്യമാണെന്ന് ഞാൻ പറയുന്നില്ല; ഖുർആൻ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഒരു വ്യാഖ്യാനമാണെന്ന് മാത്രമാണ് പറയുന്നത്.

ബുഖാരിയും മുസ്ലിമുമൊക്കെ കേവലം മനുഷ്യരാണ്. അവർ നബിയുടെ പേരിൽ ആരോപിക്കുന്ന എല്ലാ റിപ്പോർട്ടുകളും അല്ലാഹുവോ റസൂലോ എവിടെയാണ് സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തി നൽകിയിരിക്കുന്നത്? ഖുർആനിൽ അതിനുള്ള വ്യക്തമായ തെളിവ് കാണിച്ചുതരൂ.

ബുഖാരിക്ക് പോലും താൻ ശേഖരിച്ച ഓരോ റിപ്പോർട്ടും നൂറ് ശതമാനം റസൂലുള്ളയുടെ വചനമാണെന്ന് ദൈവിക ഉറപ്പുണ്ടായിരുന്നില്ല. ലഭ്യമായ സാക്ഷ്യങ്ങളും ഇസ്‌നാദുകളും അടിസ്ഥാനമാക്കി തന്റെ ഇജ്തിഹാദനുസരിച്ച് അവയെ "സ്വഹീഹ്" എന്ന് വിലയിരുത്തുകയായിരുന്നു അദ്ദേഹം.

അപ്പോൾ ബുഖാരിക്കില്ലാത്ത ആ ദൈവിക ഉറപ്പ് താങ്കൾക്ക് എവിടെ നിന്നാണ് ലഭിച്ചത്?

എൻ്റെ മറുപടി :

"ദീൻ പൂർണ്ണമായി" (5:3) എന്ന് അല്ലാഹു പ്രഖ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു. എന്നാൽ ആ ആയത്ത് എവിടെയാണ് "ഖുർആൻ മാത്രമാണ് ദീനിന്റെ ഏക ഉറവിടം" എന്ന് പറയുന്നത്?

മറിച്ച് ഖുർആൻ തന്നെ പറയുന്നു:

- "അല്ലാഹുവിനെയും റസൂലിനെയും അനുസരിക്കുവിൻ, റസൂലിലേക്ക് മടക്കുക ." (4:59)

- "റസൂലിനെ അനുസരിച്ചവൻ അല്ലാഹുവിനെ അനുസരിച്ചു." (4:80)

- "റസൂൽ നിങ്ങൾക്ക് നൽകുന്നതെന്തോ അത് സ്വീകരിക്കുവിൻ; അദ്ദേഹം വിലക്കുന്നതിൽ നിന്ന് വിട്ടുനിൽക്കുവിൻ." (59:7)

- "ജനങ്ങൾക്ക് ഇറക്കിക്കൊടുത്തത് വിശദീകരിച്ചുകൊടുക്കാൻ വേണ്ടിയാണ് നിനക്ക് ഈ ദിക്റ് ഇറക്കിയത്." (16:44)

അതിനാൽ, ദീൻ പൂർത്തിയായപ്പോൾ ഖുർആനും അതോടൊപ്പം റസൂലിന്റെ صلى الله عليه وسلم സുന്നത്തും അതിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. ഇമാം ബുഖാരിയോ ഇമാം മുസ്ലിമോ رحمهما الله പിന്നീട് ദീൻ കൂട്ടിച്ചേർത്തിട്ടില്ല; അവർ പ്രവാചകൻ صلى الله عليه وسلم യിൽ നിന്ന് സഹാബികൾ رضي الله عنهم വഴി കൈമാറപ്പെട്ട റിപ്പോർട്ടുകൾ പരിശോധിക്കുകയും സംരക്ഷിക്കുകയും ക്രമീകരിക്കുകയും ചെയ്തു.

"15:9-ൽ ഖുർആൻ മാത്രമാണ് സംരക്ഷിക്കുമെന്ന് പറഞ്ഞത്" എന്ന വാദവും പൂർണ്ണമല്ല.

ഖുർആൻ സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടാൽ, ഖുർആൻ പറഞ്ഞത റസൂലിന്റെ അനുസരണവും, റസൂലിലേക്ക് മടക്കലും, റസൂലിൻ്റെ صلى الله عليه وسلم വിശദീകരണവും സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടിരിക്കണം. അല്ലാത്തപക്ഷം 4:59, 4:80, 59:7 എന്നീ കല്പനകൾ പ്രായോഗികമായി അസാധ്യമാകും. അല്ലാഹു അസാധ്യമായ ഒരു കാര്യം കല്പിക്കുകയില്ല.

ഖുർആൻ വിശദീകരിക്കാനും പ്രായോഗികമായി നടപ്പാക്കാനും അല്ലാഹു നിയോഗിച്ചത് റസൂലിനെയാണ് (16:44) صلى الله عليه وسلم ഓരോ വ്യക്തിയുടെയും സ്വകാര്യ വ്യാഖ്യാനത്തെയല്ല.

നിങ്ങളോട് ഒരു ചോദ്യം:

ഖുർആൻ  പ്രത്യേകമായി റസൂലിനെ അനുസരിക്കുക , റസൂലിലേക്ക് മടക്കുക, റസൂലിന്റെ صلى الله عليه وسلم വിശദീകരണം എന്ന് പറയുമ്പോൾ, ഹദീസ് മുഴുവനായി നിരസിച്ച ഒരാൾ അവ പ്രായോഗികമായി എങ്ങനെ പാലിക്കും?

ഖുർആൻ വ്യക്തമായി റസൂലിനെ ﷺ അനുസരിക്കാനും, റസൂലിലേക്ക് മടങ്ങാനും (4:59, 4:80, 59:7), റസൂൽ صلى الله عليه وسلم ജനങ്ങൾക്ക് അല്ലാഹു ഇറക്കിയതിനെ വിശദീകരിക്കാനാണ് നിയോഗിക്കപ്പെട്ടതെന്നും (16:44) പറയുന്നു.

അപ്പോൾ യഥാർത്ഥ ചോദ്യം ഇതാണ്:

റസൂലിന്റെ صلى الله عليه وسلم ആ വിശദീകരണങ്ങളും കല്പനകളും ഇന്ന് എങ്ങനെ തിരിച്ചറിയും?

അതിനാണ് ഹദീസ് വിജ്ഞാനം.

ഹദീസ് പണ്ഡിതന്മാർ പുതിയ വഹിയ്യൊന്നും കൊണ്ടുവന്നിട്ടില്ല. അവർ പ്രവാചകനിൽ നിന്ന് സഹാബികൾ വഴി കൈമാറപ്പെട്ട റിപ്പോർട്ടുകളുടെ വിശ്വാസ്യത പരിശോധിക്കുകയായിരുന്നു. പരിശോധന വഹിയല്ല; അത് വഹിയെ തിരിച്ചറിയാനുള്ള മാർഗമാണ്.

ഖുർആൻ വ്യക്തമായി റസൂലിനെ അനുസരിക്കാനും, റസൂലിലേക്ക് മടങ്ങാനും, റസൂലിന്റെ صلى الله عليه وسلم വിശദീകരണം സ്വീകരിക്കാനും കല്പിക്കുമ്പോൾ, ഹദീസ് മുഴുവനായി നിരസിച്ച ഒരാൾ ഈ കല്പനകൾ പ്രായോഗികമായി എങ്ങനെ പാലിക്കും?

റസൂലിന്റെ صلى الله عليه وسلم വാക്കുകളും പ്രവൃത്തികളും വിശ്വാസ്യതയോടെ തിരിച്ചറിയാനുള്ള എല്ലാ മാർഗങ്ങളും നിങ്ങൾ നിരസിച്ചാൽ, ഈ ആയത്തുകൾ എങ്ങനെ നടപ്പിലാക്കും?

നാല് വിശുദ്ധ മാസങ്ങൾ "കലണ്ടർ വിവരം മാത്രമാണ്" എന്നത് ശരിയല്ല.

ഖുർആൻ (9:36) നാല് വിശുദ്ധ മാസങ്ങളിൽ യുദ്ധവും അക്രമവും സംബന്ധിച്ച ഒരു ശർഈ വിധി നൽകുന്നു. ഇത് വെറും കലണ്ടർ വിവരണം അല്ല.

ഖുർആൻ പേരുകൾ പറയുന്നില്ല. പേരുകൾ അറിയാതെ ആ മതവിധി എങ്ങനെ പാലിക്കും?

ആ പേരുകൾ റസൂൽ ﷺ ആണ് പഠിപ്പിച്ചത്. അതിനാൽ ഇവിടെ ഹദീസ് ഒരു ചരിത്രവിവരം മാത്രമല്ല, ഖുർആനിലെ ഒരു മതവിധി പ്രാവർത്തികമാക്കാൻ അനിവാര്യമായ വിശദീകരണമാണ്.

താങ്കൾ ഉദ്ധരിച്ച സൂറത്ത് അൽ-ഇസ്റാഅ് 17:36-നോട് ഞങ്ങൾ പൂർണമായി യോജിക്കുന്നു.

"നിനക്ക് അറിവില്ലാത്ത കാര്യത്തെ പിന്തുടരരുത്."

ഈ ആയത്ത് ഞങ്ങൾക്കും താങ്കൾക്കും ഒരുപോലെ ബാധകമാണ്.

അതുകൊണ്ടാണ് ഈ സംവാദത്തിലുടനീളം ഞാൻ ഖുർആനിൽ നിന്നും തെളിവുകൾ അവതരിപ്പിക്കുകയും, അതോടൊപ്പം ചില വ്യക്തമായ ചോദ്യങ്ങൾ ആവർത്തിച്ച് ചോദിക്കുകയും ചെയ്തത്.

എന്നാൽ, ആ ചോദ്യങ്ങൾക്ക് നേരിട്ട് മറുപടി നൽകുന്നതിനുപകരം, മുമ്പ് പറഞ്ഞ അതേ വാദങ്ങൾ വീണ്ടും വീണ്ടും ആവർത്തിക്കുകയാണ് താങ്കൾ ചെയ്തത്.

ഉദാഹരണത്തിന്:

- ഖുർആൻ 9:36-ൽ പറഞ്ഞ നാല് വിശുദ്ധ മാസങ്ങൾ ഏതൊക്കെയാണ്, ആ ആയത്തിലെ മതവിധി എങ്ങനെ പ്രാവർത്തികമാക്കും?

17:36 നമ്മെ പഠിപ്പിക്കുന്നത് തെളിവ് പരിശോധിക്കാനും, സത്യസന്ധമായി വിലയിരുത്താനും, അറിവിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ നിലപാട് സ്വീകരിക്കാനുമാണ്. അതുതന്നെയാണ് ഞാനും അഭ്യർഥിക്കുന്നത്.

നാല് വിശുദ്ധ മാസങ്ങൾ ഏതൊക്കെയാണെന്നത് ഒരു ശർഈ വിധിയാണ്. അങ്ങനെയൊരു വിധി "انسلخ" എന്ന പദത്തിന്റെ സാധ്യതയുള്ള ഒരു ഭാഷാപരമായ അർത്ഥത്തിൽ നിന്ന് സ്ഥാപിക്കാനാവില്ല. അല്ലാഹു മുസ്ലിംകൾ പാലിക്കേണ്ട നാല് മാസങ്ങൾ നിർബന്ധമാക്കിയിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ, അവ ഏതൊക്കെയാണെന്ന് വ്യക്തമായി അറിയിച്ചിരിക്കണം.

ഖുർആൻ 9:36-ൽ നാല് വിശുദ്ധ മാസങ്ങളുണ്ടെന്ന് പറയുന്നു; പക്ഷേ അവയുടെ പേരുകൾ പറയുന്നില്ല. അതിനാൽ "അവ 12, 1, 2, 3 ആണ്" എന്നത് ഖുർആന്റെ വ്യക്തമായ പ്രസ്താവനയല്ല; നിങ്ങളുടെ വ്യാഖ്യാനമാണ്.

17:36 ഉദ്ധരിച്ച് അനുമാനങ്ങളെ ദീനിന്റെ ഭാഗമായി മാറ്റരുത് എന്ന് പറയുന്ന നിങ്ങൾ, ഇപ്പോൾ വ്യക്തമായ ആയത്തില്ലാതെ, 17:36 പ്രകാരം സ്വന്തം നിഗമനത്തെ ദീനിന്റെ നിർബന്ധ സത്യമായി അവതരിപ്പിക്കുന്നത്  എങ്ങനെയാണ് ന്യായീകരിക്കുന്നത്?

താങ്കൾ "ഇത് ഹദീസ്-പാരമ്പര്യത്തിന്റെ ഒരു വ്യാഖ്യാനമാണ്" എന്ന് പറയുന്നു. എന്നാൽ യാഥാർത്ഥ്യം അതല്ല.

റസൂലുല്ലാഹ് ﷺ വ്യക്തമായി പറഞ്ഞതാണ്:

നബി ﷺ പറഞ്ഞു:

«"അല്ലാഹു ആകാശഭൂമികളെ സൃഷ്ടിച്ച ദിവസം ഉണ്ടായിരുന്ന അതേ ക്രമത്തിലേക്ക് കാലം തിരിച്ചെത്തിയിരിക്കുന്നു. ഒരു വർഷം പന്ത്രണ്ട് മാസങ്ങളാണ്. അവയിൽ നാല് വിശുദ്ധ മാസങ്ങളുണ്ട്. അവയിൽ മൂന്ന് തുടർച്ചയായവയാണ്: ദുൽഖഅദ, ദുൽഹിജ്ജ, മുഹറം. നാലാമത്തേത് ജുമാദയ്ക്കും ശഅ്ബാനും ഇടയിലുള്ള മുദറിന്റെ രജബാണ്."»

ഈ ഹദീസ് സ്വഹീഹുൽ ബുഖാരിയിലും സ്വഹീഹ് മുസ്ലിംലും രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.

സ്വഹീഹുൽ ബുഖാരിയിലെ ഒരു സനദ് ഇങ്ങനെയാണ് :

റസൂലുല്ലാഹ് ﷺ ഈ വചനം അബൂ ബക്‌റ رضي الله عنهയോട് പറഞ്ഞു. അബൂ ബക്‌റയിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ മകൻ അബ്ദുറഹ്മാൻ ഇബ്‌നു അബീ ബക്‌റ കേട്ടു. അദ്ദേഹത്തിൽ നിന്ന് മുഹമ്മദ് ഇബ്‌നു സീരീൻ കേട്ടു. അദ്ദേഹത്തിൽ നിന്ന് അയ്യൂബ് അസ്-സഖ്തിയാനി കേട്ടു. അദ്ദേഹത്തിൽ നിന്ന് ഹമ്മാദ് ഇബ്‌നു സൈദ് കേട്ടു. അദ്ദേഹത്തിൽ നിന്ന് അബ്ദുല്ലാഹ് ഇബ്‌നു അബ്ദിൽ വഹ്ഹാബ് കേട്ടു. അദ്ദേഹത്തിൽ നിന്നാണ് ഇമാം അൽ-ബുഖാരി ഈ ഹദീസ് നേരിട്ട് കേട്ട് തന്റെ സ്വഹീഹ്യിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയത്.

ഇത് "ബുഖാരി എഴുതി വെച്ച ഒരു റിപ്പോർട്ട്" അല്ല, മറിച്ച് ബുഖാരി അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശൈഖിൽ നിന്ന് നേരിട്ട് കേട്ടതും, ആ ശൈഖ് തന്റെ ശൈഖിൽ നിന്ന് കേട്ടതും, അങ്ങനെ തുടർച്ചയായി നബി ﷺ വരെ എത്തുന്ന ഇസ്‌നാദോടുകൂടിയ ഹദീസുമാണ് എന്ന് ഇത് വ്യക്തമായി കാണിക്കുന്നു.

അതുകൊണ്ട്, ഇത് "ബുഖാരിയുടെ അഭിപ്രായം" അല്ല; റസൂലുല്ലാഹ് ﷺയുടെ വചനം തന്നെയാണ്.

ഈ ഹദീസ് ബുഖാരിയിലും മുസ്ലിമിലും ഒന്നിലധികം സനദുകളിലൂടെ വന്നിട്ടുണ്ട്. ഹദീസ് ശാസ്ത്രത്തിലെ ഒരു അംഗീകൃത ഇമാമും ഈ ഹദീസിന്റെ സ്വഹീഹ് പദവിയെ ചോദ്യം ചെയ്തിട്ടില്ല.

ഇത് മുത്തഫഖുൻ അലൈഹി ആയ ഹദീസാണ്. അതായത്, ഇമാം ബുഖാരിയും ഇമാം മുസ്ലിമും ഇരുവരും അവരുടെ സ്വഹീഹുകളിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയതിനാൽ, ഇസ്‌ലാമിക ഹദീസ് ശാസ്ത്രത്തിൽ ഏറ്റവും പ്രാമാണികമായ ഹദീസുകളിൽ ഒന്നാണിത്.

ഇവിടെ വ്യത്യാസം വളരെ വ്യക്തമാണ്.

താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം ഖുർആനിൽ നിന്ന് താങ്കൾ സ്വയം രൂപപ്പെടുത്തിയ ഒരു ഭാഷാപരമായ നിഗമനമാണ്.

ഞങ്ങളുടെ നിലപാട് റസൂലുല്ലാഹ് ﷺ നാല് വിശുദ്ധ മാസങ്ങളുടെ പേരുകൾ നേരിട്ട് പറഞ്ഞുതന്ന വചനത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണ്.

അതിനാൽ ഇവ രണ്ടിനെയും ഒരേ തലത്തിൽ കാണാനാവില്ല.

ഇവിടെയാണ് സൂറത്തുൽ നഹ്ൽ 16:44-ന്റെ അർത്ഥം വ്യക്തമായി കാണുന്നത്:

«﴿وَأَنزَلْنَا إِلَيْكَ الذِّكْرَ لِتُبَيِّنَ لِلنَّاسِ مَا نُزِّلَ إِلَيْهِمْ﴾»

ഖുർആൻ നാല് വിശുദ്ധ മാസങ്ങളുണ്ടെന്ന് (9:36) പറഞ്ഞു; എന്നാൽ അവയുടെ പേരുകൾ പറഞ്ഞില്ല. റസൂലുല്ലാഹ് ﷺ അല്ലാഹുവിന്റെ വഹ്‌യിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ആ നാല് മാസങ്ങളുടെ പേരുകൾ ജനങ്ങൾക്ക് വിശദീകരിച്ചുകൊടുത്തു. 

ഇതാണ് അല്ലാഹു 16:44-ൽ പറഞ്ഞ "لِتُبَيِّنَ" (വിശദീകരിക്കുക) എന്ന ദൗത്യം; അല്ലാതെ, ഖുർആനിൽ പറയാത്ത പുതിയ ശരീഅത്ത് കൊണ്ടുവരികയല്ല.

അതിനാൽ ചോദ്യം ഇതാണ്:

ഹദീസ് ശാസ്ത്രത്തിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള ഒരു മുഹദ്ദിസും ദുർബലമെന്ന് പറഞ്ഞിട്ടില്ലാത്ത, എല്ലാ റാവിമാരും വിശ്വസ്തരാണെന്ന് അംഗീകരിക്കപ്പെട്ട, ബുഖാരിയും മുസ്ലിമും രേഖപ്പെടുത്തിയ മുത്തഫഖുൻ അലൈഹിയായ ഒരു ഹദീസ് താങ്കൾ ഏത് ശാസ്ത്രീയ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് നിരസിക്കുന്നത്?

ഒരു ഹദീസിനെ നിരസിക്കണമെങ്കിൽ, അതിന്റെ സനദിലോ റാവിമാരിലോ അല്ലെങ്കിൽ മത്‌നിലോ ശാസ്ത്രീയമായ ഒരു ന്യൂനത തെളിയിക്കണം. വെറും "ഞാൻ അംഗീകരിക്കുന്നില്ല" എന്നത് ഹദീസ് ശാസ്ത്രത്തിൽ ഒരു തെളിവല്ല. മാത്രമല്ല, അത് നബി ﷺയുടെ പ്രസ്താവന തള്ളിക്കളയലാണ്. അത് ഒരിക്കലും അനുവദനീയമല്ല..

ഞാൻ പലതവണ വ്യക്തമാക്കിയതുപോലെ, ഇത് "ഹദീസ് അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഒരു വ്യാഖ്യാനം" അല്ല. ഇത് റസൂലുല്ലാഹ് ﷺയുടെ നേരിട്ടുള്ള പ്രസ്താവനയാണ്.

താങ്കൾ പറയുന്നത് മറ്റൊന്നാണ്. ഖുർആനിലെ ചില ഭാഷാപരമായ സാധ്യതകളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി ഒരു പുതിയ വിധിയിലെത്തുകയാണ് താങ്കൾ ചെയ്യുന്നത്. 

എന്നാൽ ശരീഅത്ത് വിധികൾ സാധ്യതയുള്ള ഭാഷാപരമായ അനുമാനങ്ങളിലൂടെ സ്ഥാപിക്കപ്പെടുന്നില്ല. അവ സ്ഥാപിക്കപ്പെടുന്നത് വ്യക്തമായ പ്രമാണങ്ങൾ (نصوص) കൊണ്ടാണ്. അല്ലാഹു അതിനുവേണ്ടിയാണ് റസൂലിനെ صلى الله عليه وسلم അയച്ചത്.

അതിനാൽ 9:36-ൽ നാല് വിശുദ്ധ മാസങ്ങളുണ്ടെന്ന് ഖുർആൻ പറഞ്ഞപ്പോൾ, അവ ഏതൊക്കെയാണെന്ന് റസൂലുല്ലാഹ് ﷺ വിശദീകരിച്ചു. ഇതാണ് 16:44-ൽ പറഞ്ഞ "لِتُبَيِّنَ" എന്ന ദൗത്യം.

ഞാൻ ബുഖാരിയെയോ മുസ്ലിമിനെയോ അന്ധമായി പിന്തുടരുന്നില്ല. അവർ പരിശോധിച്ച് സ്വഹീഹാണെന്ന് തെളിയിച്ച റസൂലുല്ലാഹ് ﷺയുടെ പ്രസ്താവനയെയാണ് ഞാൻ സ്വീകരിക്കുന്നത്.

ഇനി ഈ വിഷയത്തിൽ ഖുർആൻ തന്നെ വിധി പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു:

"നിങ്ങൾ ഏതെങ്കിലും കാര്യത്തിൽ ഭിന്നിച്ചാൽ, അത് അല്ലാഹുവിലേക്കും റസൂലിലേക്കും മടക്കുക; നിങ്ങൾ അല്ലാഹുവിലും അന്ത്യദിനത്തിലും വിശ്വസിക്കുന്നവരാണെങ്കിൽ. അതാണ് ഏറ്റവും ഉത്തമവും ഏറ്റവും നല്ല പരിണതഫലമുള്ളതും."(4:59).

ഞാൻ അതുതന്നെയാണ് ചെയ്തത്. ഈ വിഷയം റസൂലുല്ലാഹ് ﷺയിലേക്ക് മടക്കി. അവിടുന്ന് വ്യക്തമായ മറുപടി ലഭിച്ചു: ദുൽഖഅദ, ദുൽഹിജ്ജ, മുഹറം, രജബ്.

എന്നാൽ താങ്കൾ റസൂലുല്ലാഹ് ﷺയുടെ ഈ വ്യക്തമായ പ്രസ്താവനയെ വിട്ട്, താങ്കളുടെ ഭാഷാപരമായ സാധ്യതയെ മുൻഗണിക്കുന്നു.

അതിനാൽ, ഈ വിഷയത്തിൽ ഖുർആൻ നിർദേശിച്ചതനുസരിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുന്നത് ആരാണ്? റസൂലിലേക്കു മടക്കിയ ഞാനൊ, അതോ റസൂലിന്റെ صلى الله عليه വ്യക്തമായ പ്രസ്താവന സ്വീകരിക്കാൻ വിസമ്മതിക്കുന്ന താങ്കളോ?

അല്ലാഹു ഖുർആനെക്കുറിച്ച് പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു:

 "അത് മുഖേന അല്ലാഹു അനേകരെ വഴിപിഴപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു."(2:26).

നിങ്ങൾ പറഞ്ഞു:

" ലഭ്യമായ സാക്ഷ്യങ്ങളും ഇസ്‌നാദുകളും അടിസ്ഥാനമാക്കി ബുഖാരി ഇജ്തിഹാദനുസരിച്ച് അവയെ "സ്വഹീഹ്" എന്ന് വിലയിരുത്തുകയായിരുന്നു അദ്ദേഹം ".

ഇത് ഇജ്തിഹാദീ വിഷയമല്ല; വിശ്വസനീയമായ വാർത്ത സ്വീകരിക്കുന്ന വിഷയമാണ്.

ഉദാഹരണത്തിന്, താങ്കളുടെ വിശ്വസ്തനായ ഒരു സുഹൃത്ത് അമേരിക്കയിൽ പോയി തിരികെ വന്ന് പറഞ്ഞു:

"ഞാൻ ഇന്നയാളെ കണ്ടു. ഞങ്ങൾ തമ്മിൽ ഈ സംഭാഷണം നടന്നു. എനിക്ക് ഈ സംഭവം സംഭവിച്ചു."

അയാൾ സത്യസന്ധനും വിശ്വസനീയനുമാണെന്ന് താങ്കൾക്ക് അറിയാം, അത് കൊണ്ട് താങ്കൾ അത് സ്വീകരിക്കും. അല്ലാതെ ഇജ്തിഹാദ് നടത്തില്ല. കാരണം ഇത് ഒരു ഫിഖ്ഹ് വിധി നിർണ്ണയിക്കുന്ന ഇജ്തിഹാദ് അല്ല; വിശ്വസനീയനായ വ്യക്തിയുടെ വാർത്ത സ്വീകരിക്കലാണ്.

ഹദീസും അതേ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ്.

ആധികാരികമായി സ്ഥിരീകരിക്കപ്പെട്ട ഹദീസ് നബി ﷺയുടെ വചനമാണ്. നബി ﷺയെക്കുറിച്ച് അല്ലാഹു പറയുന്നു:

«"അദ്ദേഹം സ്വന്തം ഇച്ഛപ്രകാരം സംസാരിക്കുന്നില്ല. അത് അദ്ദേഹത്തിന് ബോധനം നൽകപ്പെട്ട ഒരു വഹി മാത്രമാണ്." (സൂറത്ത് അൻ-നജ്മ് 53:3–4)»

അതുകൊണ്ട്, ഒരു ഹദീസ് യഥാർത്ഥത്തിൽ നബി ﷺയിലേക്ക് ആധികാരികമായി സ്ഥിരീകരിക്കപ്പെട്ടാൽ, അത് ഒരു സാധാരണ മനുഷ്യന്റെ അഭിപ്രായമല്ല; വഹ്യയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള നബി صلى الله عليه وسلم യുടെ പ്രസ്താവനയാണ്.

നമുക്ക് വഹ്‌യ് ലഭിച്ചിട്ടില്ല. പക്ഷേ വിശ്വസനീയമായ സാക്ഷ്യം സ്വീകരിക്കണമെന്ന് അല്ലാഹു തന്നെ പഠിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. കോടതികളിലും ദൈനംദിന ജീവിതത്തിലും ചരിത്രത്തിലും ശാസ്ത്രത്തിലും നാം വിശ്വസനീയമായ സാക്ഷ്യങ്ങളെയാണ് ആശ്രയിക്കുന്നത്. അതേ തത്വം തന്നെയാണ് ഹദീസ് സ്വീകരിക്കുന്നതിലും പ്രയോഗിക്കുന്നത്.

താങ്കൾക്ക് ഇന്ന് ഖുർആൻ തന്നെ ലഭിച്ചതും മുത്തവാതിർ നഖ്‌ലിലൂടെ, വിശ്വസനീയരായ ആളുകളുടെ പകർച്ചയിലൂടെയാണ്; വഹ്‌യ് നേരിട്ട് താങ്കൾക്ക് ലഭിച്ചതുകൊണ്ടല്ല.

അതിനാൽ "ആർക്കാണ് ദൈവിക ഉറപ്പ്?" എന്നല്ല ചോദ്യം. "വിശ്വസനീയമായ തെളിവ് സ്ഥാപിതമായോ?" എന്നതാണ് യഥാർത്ഥ ചോദ്യം. ഇമാം ബുഖാരിയുടെ പ്രവർത്തനം അതായിരുന്നു; ഇജ്തിഹാദ് കൊണ്ട് പുതിയ ദീൻ സൃഷ്ടിക്കലല്ല.

അല്ലാഹു നമ്മോട് കല്പിച്ചത് വിശ്വസനീയമായ സാക്ഷ്യവും തെളിവും സ്വീകരിക്കാനാണ്, വഹ്യ് ലഭിച്ചവരാകണമെന്നല്ല.

അതിനാൽ "ബുഖാരിക്ക് ദൈവിക ഉറപ്പില്ലായിരുന്നു; അതിനാൽ നമുക്കും വിശ്വസിക്കാനാവില്ല" എന്ന നിഗമനം ശരിയല്ല.

രസകരമായ കാര്യം എന്താണെന്നാൽ, ഇജ്തിഹാദിനെക്കുറിച്ച് സംസാരിക്കുന്ന താങ്കൾ തന്നെയാണ് യഥാർത്ഥത്തിൽ ഇജ്തിഹാദ് ചെയ്യുന്നത്.

അല്ലാഹു ഒരു മതവിധി അവതരിപ്പിച്ചിടത്ത്, അതിന്റെ വിശദീകരണം റസൂൽ ﷺ മുഖേന ലഭിക്കേണ്ട വിഷയത്തിൽ, വ്യക്തമായ തെളിവുകൾ അന്വേഷിക്കുന്നതിന് പകരം, ഒരു വാക്കിന് സാധ്യതയുള്ള ഒരു അർത്ഥം തിരഞ്ഞെടുത്ത് അതിന്മേൽ മുഴുവൻ മതവിധിയും സ്ഥാപിക്കുകയാണ് താങ്കൾ ചെയ്യുന്നത്. 

എന്നാൽ ഇമാം ബുഖാരിയുടെ പ്രവർത്തനം അതല്ല.

അദ്ദേഹം ഒരു ആയത്തിന്റെ പുതിയ അർത്ഥം നിർമിച്ചില്ല; ഒരു പുതിയ ശരീഅത്ത് വിധിയും രൂപപ്പെടുത്തിയില്ല. റസൂൽ ﷺ പറഞ്ഞത് സ്വീകരിച്ചു. 

മറിച്ച്, താങ്കൾ വ്യക്തമായ തെളിവുകളില്ലാതെ ഒരു സാധ്യതയുള്ള വ്യാഖ്യാനം മാത്രം സ്വീകരിച്ച് അല്ലാഹുവിന്റെ ദീനിൽ ഒരു പുതിയ നിലപാട് സ്വീകരിക്കുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്. അതാണ് യഥാർത്ഥത്തിൽ തെളിവില്ലാത്ത ഇജ്തിഹാദ്.

ഹദീസ് നിഷേധി :

എനിക്ക് ഒരു റാവിയെ ദുർബലനാക്കേണ്ട ആവശ്യമില്ല. എന്റെ ചോദ്യം അതല്ല. ഒരു സനദ് സ്വഹീഹാണെന്ന് മനുഷ്യർ വിധിച്ചതുകൊണ്ട് അത് ദൈവിക ഉറപ്പാകുമോ? അതാണ് ചോദ്യം. ബുഖാരിയും മുസ്ലിമും മനുഷ്യരാണ്; അവരുടെ വിധി വഹിയല്ല.

എൻ്റെ മറുപടി :

"എനിക്ക് റാവിയെ ദുർബലനാക്കേണ്ട ആവശ്യമില്ല" എന്ന് താങ്കൾ പറയുന്നു.

അതാണ് പ്രധാന പ്രശ്നം.

ഇപ്പോൾ നാം ചർച്ച ചെയ്യുന്ന വിശുദ്ധ മാസങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള റിപ്പോർട്ടിന്റെ സനദിലുള്ള ഒരാളെയും താങ്കൾ അവിശ്വസനീയനാണെന്ന് തെളിയിക്കുന്നില്ല.

റിപ്പോർട്ട് വ്യാജമാണെന്നും തെളിയിക്കുന്നില്ല.

എന്നിട്ടും അത് തള്ളുന്നു.

ഇത് തെളിവിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള നിരാകരണമല്ല; മുൻകൂട്ടി സ്വീകരിച്ച ഒരു ആശയത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള നിരാകരണമാണ്.

ആദ്യം സനദിലുള്ള ഒരു റാവിയെയെങ്കിലും അവിശ്വസനീയനാണെന്ന് തെളിയിക്കുക, അല്ലെങ്കിൽ റിപ്പോർട്ടിൽ യഥാർത്ഥ പിഴവ് കാണിക്കുക. അത് ചെയ്യാതെ, "ഇത് ഹദീസാണ്" എന്ന ഒറ്റ കാരണത്താൽ തള്ളുന്നത് സത്യസന്ധമായ സമീപനമല്ല.

ഞാൻ പലതവണ ചോദിച്ച ഈ ഒരു ചോദ്യത്തിന് മാത്രം ദയവായി നേരിട്ട് മറുപടി നൽകുക:

ഹദീസിന്റെ ആധികാരികത പരിശോധിക്കുന്ന രീതി ഇമാം ബുഖാരി കണ്ടുപിടിച്ചതല്ല. അതിന്റെ അടിസ്ഥാനം സ്വഹാബികളിൽ നിന്നുതന്നെയാണ് ആരംഭിച്ചത്. 

ഇമാം ബുഖാരിയും മറ്റു മുഹദ്ദിസുകളും ഈ സ്വഹാബി-രീതിയെ അതീവ കൃത്യതയോടെ പിന്തുടരുകയും ചെയ്തതാണ്; പുതിയൊരു മത തത്ത്വമോ പുതിയൊരു പ്രമാണമോ അവർ കൊണ്ടുവന്നിട്ടില്ല. 

അല്ലാഹു (4:115) സ്വഹാബികളുടെ വഴിയിൽ നിന്ന് വ്യതിചലിക്കുന്നവരെക്കുറിച്ച് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു.

സ്വഹാബികൾ ഏകോപിച്ച വഴിയെ പിന്തുടരാനാണ് അല്ലാഹു കൽപിച്ചത്; അതിൽ നിന്ന് വ്യതിചലിക്കുന്നവന് നരകശിക്ഷയാണെന്ന് അല്ലാഹു (4:115) മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

വിഷയം മാറ്റാതെ, ഈ ഒരു ചോദ്യത്തിന് മാത്രം നേരിട്ട് മറുപടി നൽകുക. കാരണം, ഞാൻ ഇത് പലതവണ ചോദിച്ചിട്ടും ഇതുവരെ താങ്കൾ മറുപടി നൽകിയിട്ടില്ല.

ഡോ: കെ. മുഹമ്മദ് സാജിദ്.